A) Podstawy: VLAN vs IP, OSI, broadcast
1) Czym różni się VLAN od podsieci IP?
Odpowiedź:
VLAN to separacja logiczna w warstwie 2, a podsieć IP to podział adresacji w warstwie 3.
Teoria:
-
VLAN działa na switchu (MAC, ramki, broadcast)
-
Podsieć IP działa na adresach IP i masce
-
Często 1 VLAN = 1 podsieć, ale to konwencja, nie obowiązek
2) Czy VLAN działa w warstwie 2 czy 3 modelu OSI?
Odpowiedź:
Warstwa 2 (Data Link).
Teoria:
VLAN nie zna IP, routingu ani bram – tylko ramki Ethernet i MAC.
3) Co to jest broadcast i dlaczego VLAN-y go ograniczają?
Odpowiedź:
Broadcast to pakiet do wszystkich hostów w sieci.
Teoria:
Każdy VLAN to osobna domena broadcastowa, więc broadcast nie „zalewa” całej sieci.
4) Co to jest broadcast domain i co ją rozdziela: VLAN czy subnet?
Odpowiedź:
Broadcast domain rozdziela VLAN.
Krótka teoria:
-
VLAN tworzy osobną domenę broadcastową
-
Subnet dotyczy adresacji IP (L3)
📌 VLAN rozdziela broadcast, subnet nie.
Zdanie kluczowe:
Każdy VLAN to osobna domena broadcastowa.
B) Adresacja: klasy IP, podsieci, „ten sam subnet”
5) Czy VLAN musi być w innej klasie adresowej niż pozostałe VLAN-y? Dlaczego?
Odpowiedź
❌ Nie, VLAN nie musi być w innej klasie adresowej.
✔️ Musi być w innej podsieci IP.
Teoria
-
VLAN działa w warstwie 2 (L2) – logiczna separacja switcha
-
Klasa adresowa (A/B/C) i IP to warstwa 3 (L3)
-
Routing odbywa się między podsieciami, a nie między klasami
📌 Klasy adresowe to pojęcie historyczne (sprzed CIDR)
Poprawnie
-
VLAN10 → 192.168.10.0/24
-
VLAN20 → 192.168.20.0/24
6) Czy dwa VLAN-y mogą używać tej samej klasy adresowej? Dlaczego?
Odpowiedź:
Tak. Klasa adresowa nie ma znaczenia.
Teoria:
Liczy się podsieć IP, nie klasa A/B/C (CIDR).
7) Czy dwa VLAN-y mogą być w tej samej sieci 192.168.1.0/24?
Odpowiedź:
❌ Nie.
Teoria
-
Routing działa na adresach IP
-
Jeśli dwa VLAN-y mają ten sam subnet:
-
router nie wie, do którego VLAN-u wysłać pakiet
-
konflikt logiczny
📌 1 VLAN = 1 podsieć IP (zasada praktyczna)
-
8) Czy VLAN i podsieć IP to to samo? 1 różnica.
Odpowiedź:
Nie. VLAN to warstwa 2, a podsieć IP to warstwa 3.
Krótka teoria
-
VLAN = separacja ramek i broadcastu
-
Podsieć IP = adresacja i routing
-
Często 1 VLAN = 1 podsieć, ale to konwencja
C) Dlaczego nie działa ping między VLAN-ami + rola L3
9) Dlaczego po utworzeniu VLAN-ów hosty w różnych VLAN-ach nie mogą się pingować?
Odpowiedź:
Bo VLAN-y są odseparowanymi domenami broadcastowymi.
Teoria:
Ping między VLAN-ami wymaga routingu w warstwie 3 (router lub switch L3).
10) Dlaczego VLAN-y nie komunikują się między sobą mimo że są na tym samym switchu?
Odpowiedź:
Bo VLAN-y to oddzielne domeny broadcastowe (L2).
Teoria
-
Switch L2 przełącza ramki po MAC
-
Nie routuje IP
-
VLAN-y są logicznie rozdzielone
Do komunikacji potrzebna warstwa 3
📌 Ten sam switch ≠ ta sama sieć
11) Dlaczego zwykły switch L2 nie wystarczy do komunikacji między VLAN-ami?
Odpowiedź:
Bo switch L2 nie routuje IP – działa tylko na MAC (warstwa 2).
Krótka teoria
-
VLAN-y to różne domeny broadcastowe
-
Komunikacja wymaga routingu (warstwa 3)
-
Switch L2 nie podejmuje decyzji IP
12) Czym jest inter-VLAN routing?
Odpowiedź:
To routing między VLAN-ami w warstwie 3.
Teoria:
Realizowany przez:
-
router
-
switch L3 (SVI – interfejsy VLAN)
13) Router czy switch L3 – jaka różnica w kontekście VLAN-ów?
Odpowiedź:
Oba routują VLAN-y, ale switch L3 robi to szybciej i lokalnie.
Teoria
-
Router: klasyczne rozwiązanie, mniejsza wydajność
-
Switch L3: routing sprzętowy, duże sieci LAN
14) Jak na switchu L3 realizowana jest komunikacja między VLAN-ami?
Odpowiedź:
Przez inter-VLAN routing na SVI (Switch Virtual Interface).
Krótka teoria
-
Każdy VLAN ma wirtualny interfejs IP (SVI)
-
Switch L3 routuje pakiety między tymi interfejsami
-
To odpowiednik „portów routera” bez kabla
15) Co jest bramą domyślną dla hostów w VLAN-ie przy switchu L3?
Odpowiedź:
Adres IP SVI danego VLAN-u na switchu L3.
Krótka teoria
-
Host wysyła ruch „poza swoją sieć” do gateway
-
Gatewayem jest SVI, a nie fizyczny router
-
Switch L3 pełni rolę routera lokalnego
16) Co to jest SVI?
Odpowiedź:
SVI to wirtualny interfejs VLAN na switchu L3 z adresem IP.
Krótka teoria
-
SVI = brama domyślna VLAN-u
-
Switch L3 routuje między SVI
D) Access vs Trunk + native VLAN + allowed VLAN
17) Czym różni się access port od trunk port?
Odpowiedź
-
Access → 1 VLAN, brak tagów
-
Trunk → wiele VLAN-ów, tagi 802.1Q
Teoria
Access port
-
dla komputerów, kamer, drukarek
-
urządzenie nie zna VLAN-ów
-
switch sam przypisuje VLAN
Trunk port
-
między switchami / routerem / L3
-
przesyła wiele VLAN-ów jednym kablem
-
używa tagowania 802.1Q
18) Co to jest trunk i kiedy jest potrzebny?
Odpowiedź:
Trunk to port przenoszący wiele VLAN-ów jednym łączem.
Teoria
-
używa tagowania 802.1Q
-
potrzebny między: switch–switch, switch–router, switch–L3
19) Co się stanie, jeśli trunk nie ma dozwolonego VLAN-u?
Odpowiedź
❌ Ruch tego VLAN-u nie przejdzie.
Teoria
-
Trunk ma listę allowed VLAN
-
Jeśli VLAN nie jest dozwolony:
-
ramki są odrzucane
-
VLAN „nie istnieje” po drugiej stronie
📌 Częsty błąd konfiguracyjny
-
20) Co się stanie, jeśli port access dostanie ramkę z tagiem VLAN?
Odpowiedź:
Zostanie odrzucona (lub przypisana do native VLAN – zależnie od konfiguracji).
Teoria:
Access port oczekuje nietagowanych ramek.
21) Czy port ACCESS może należeć do więcej niż jednego VLAN-u?
Odpowiedź:
❌ Nie.
Krótka teoria
-
Port access: przypisany do jednego VLAN-u
-
wysyła i odbiera nietagowane ramki
-
urządzenie końcowe nie zna VLAN-ów
📌 Jeden port access = jeden VLAN.
22) Czy switch L2 może mieć skonfigurowany VLAN?
Odpowiedź:
✅ Tak.
Krótka teoria
-
VLAN to funkcja warstwy 2
-
Switch L2:
-
tworzy VLAN-y
-
przypisuje porty
-
obsługuje trunki (802.1Q)
❌ Nie routuje IP
-
Zdanie rekrutacyjne:
Switch L2 może mieć wiele VLAN-ów, ale nie potrafi routować ruchu IP między nimi.
23) Czy port TRUNK może podłączyć komputer?
Odpowiedź:
❌ Nie (w normalnej sieci).
Krótka teoria
-
Komputer nie obsługuje tagów VLAN i nie rozumie 802.1Q
-
Trunk wysyła ramki z tagami
Efekt: brak komunikacji
📌 Wyjątek: serwery/VM/laby (poza INF.02).
E) VLAN bez routera
24) Czy VLAN działa bez routera? Jeśli tak – w jakim zakresie?
Odpowiedź
✅ Tak, VLAN działa bez routera – lokalnie.
❌ Nie działa komunikacja między VLAN-ami.
Teoria
-
VLAN tworzy osobną domenę broadcastową
-
Urządzenia w tym samym VLAN-ie:
-
widzą się
-
pingują
-
działają bez routera
-
-
Do komunikacji VLAN ↔ VLAN potrzebna jest warstwa 3
📌 VLAN = separacja
📌 Router / switch L3 = komunikacja
F) Hotel / monitoring / bezpieczeństwo / ACL
25) Dlaczego monitoring nie powinien mieć dostępu do internetu?
Odpowiedź:
Ze względów bezpieczeństwa.
Teoria
-
kamery nie potrzebują Internetu do pracy
-
ograniczenie powierzchni ataku
-
brak wycieku danych
26) Jak zablokujesz monitoring → biuro, ale pozwolisz biuro → monitoring?
Odpowiedź:
Za pomocą ACL (Access Control List).
Krótka teoria
-
ACL działa w warstwie 3/4
-
Pozwala sterować kto → do kogo
-
Reguły jednokierunkowe: allow / deny
27) (Hotel) Kamery (VLAN10), recepcja (VLAN20), serwer (VLAN30) — kto się widzi?
Odpowiedź (krótko)
-
VLAN10 → VLAN30 ✅
-
VLAN20 → VLAN30 ✅
-
VLAN10 ↔ VLAN20 ❌
Krótka teoria
-
Kamery wysyłają strumień do serwera
-
Recepcja ogląda obraz z serwera
-
Kamery nie powinny widzieć komputerów (bezpieczeństwo)
📌 ACL / firewall na L3