Pliki i katalogi — operacje podstawowe

1. Scenariusz egzaminacyjny

„Utwórz katalog raporty w katalogu domowym”, „Skopiuj plik notatka.txt do katalogu /tmp”, „Wyświetl zawartość pliku konfiguracyjnego”, „Edytuj plik w nano i zapisz zmiany”. Egzamin sprawdza podstawowe operacje na plikach i katalogach oraz umiejętność edycji w nano.

2. Co trzeba zrobić (cel)

• Tworzyć pliki (touch) i katalogi (mkdir).
• Kopiować i przenosić (cp, mv), usuwać (rm).
• Wyświetlać zawartość pliku (cat, less).
• Edytować plik w nano: zapis, wyjście (Ctrl+O, Enter, Ctrl+X).

3. Komendy (minimum) + krótkie wyjaśnienie

• touch plik — tworzy pusty plik (lub aktualizuje czas dostępu).
• mkdir katalog — tworzy katalog. mkdir -p a/b/c — tworzy całą ścieżkę.
• cp źródło cel — kopiuje plik. cp -r katalog cel — kopiuje katalog rekursywnie.
• mv źródło cel — przenosi (lub zmienia nazwę).
• rm plik — usuwa plik. rm -r katalog — usuwa katalog z zawartością. Ostrożnie: brak kosza.
• cat plik — wyświetla cały plik. less plik — przewijanie (q = wyjście).
• nano plik — edytor. Zapis: Ctrl+O, Enter. Wyjście: Ctrl+X (zapisuje, jeśli były zmiany).

4. Najczęstsze błędy

• Zamknięcie nano bez zapisu (Ctrl+X i „N” przy pytaniu o zapis = utrata zmian).
• rm -r bez sprawdzenia ścieżki — ryzyko usunięcia niewłaściwego katalogu.
• Kopiowanie katalogu bez -r — cp nie skopiuje zawartości.

5. Zapamiętaj

1. touch — plik; mkdir -p — katalog (i nadkatalogi).
2. cp -r do kopiowania katalogów; mv do przenoszenia i zmiany nazwy.
3. nano: Ctrl+O (zapis), Enter, Ctrl+X (wyjście).
4. rm -r usuwa katalog z zawartością — zawsze sprawdź ścieżkę.
5. cat — cały plik; less — przewijanie, q = wyjście.