Terminal i poruszanie się po systemie

1. Scenariusz egzaminacyjny

Otrzymujesz polecenie: „Przejdź do katalogu /var/log i wylistuj jego zawartość” lub „Podaj ścieżkę bezwzględną swojego katalogu domowego”. Egzaminator sprawdza, czy orientujesz się w strukturze systemu plików i czy rozróżniasz ścieżki względne i bezwzględne.

2. Co trzeba zrobić (cel)

• Znaleźć aktualny katalog (pwd).
• Przejść do wskazanego katalogu (cd).
• Wylistować zawartość katalogu (ls, ls -la).
• Rozumieć role katalogów: /, /home, /etc, /var, /usr.

3. Komendy (minimum) + krótkie wyjaśnienie

• pwd — wypisuje bieżący katalog (ścieżka bezwzględna).
• ls — lista plików i katalogów w bieżącym katalogu.
• ls -la — lista z detalami (uprawnienia, właściciel, grupa, rozmiar, data); -l długi format, -a ukryte (np. .bashrc).
• cd ścieżka — zmiana katalogu. cd bez argumentu — przejście do katalogu domowego. cd .. — katalog nadrzędny.
• Ścieżka bezwzględna: od roota, np. /home/uczen. Względna: od bieżącego katalogu, np. dokumenty/egzamin.
• Ważne katalogi: / — root; /home — katalogi domowe użytkowników; /etc — konfiguracja; /var — dane zmienne (logi, cache); /usr — programy użytkownika.

4. Najczęstsze błędy

• Pomyłka w ścieżce (literówka, brak ukośnika na początku przy ścieżce bezwzględnej).
• Użycie ls zamiast ls -la, gdy w poleceniu chodzi o uprawnienia lub właściciela.
• Zakładanie, że „katalog domowy” to /root — dla zwykłego użytkownika to zwykle /home/nazwa.

5. Zapamiętaj

1. pwd — bieżący katalog; ls -la — lista z uprawnieniami i właścicielem.
2. Ścieżka bezwzględna zaczyna się od /; względna — od bieżącego katalogu.
3. cd bez argumentu = katalog domowy; cd .. = katalog nadrzędny.
4. /etc — konfiguracja, /var — logi i dane zmienne, /usr — programy.
5. Na egzaminie po wykonaniu polecenia warto sprawdzić efekt: pwd lub ls -la.